Verduurzamen samen met huurders?

Ervaringen & tips vanuit corporaties

Huurders meenemen en betrekken bij verduurzaming is cruciaal voor het succes ervan. Dat kan al voordat een project start, maar ook tijdens, of na oplevering ervan. Hoe doen corporaties dit in de praktijk? En wat zijn de verwachtingen en wensen van huurders hierbij? Welke succesvolle en minder succesvolle ervaringen hebben corporaties hierbij? Een groep corporatiemedewerkers wisselde tijdens onze meet & learn ervaringen uit rondom deze vragen. Ze deelden ervaringen, tips en best practices. In dit verslag de highlights vanuit deze meet & learn.

In hoeverre hebben de deelnemers bij hun verduurzamingsopgave een goed beeld bij de behoefte van de huurder?

  • Bij iedere verduurzamingsactie voeren wij een enquête uit en vragen we wat huurders belangrijk vinden. Als het echt anders is, dan passen we het project aan waar dat mogelijk is. We vragen hierbij open naar ervaringen van woning en woonomgeving. Daardoor weten we wat er leeft in de wijk.
  • We denken vaak wel te weten waar behoefte aan is. Maar dit blijkt toch niet altijd zo te zijn te zijn. We sturen vaak nog heel erg vanuit vastgoed gestuurd en niet op wat bewoners belangrijk vinden.
  • We brengen een bezoek aan individuele huurders. Daardoor betrekken we ze erbij en vergroten we ook het vertrouwen. Dat vergt zeker veel tijdsinvestering, maar dat is het waard. Hiermee is 70% van de huurders meekrijgen ook eigenlijk geen issue.

Wat is er voor nodig om 70% van de huurders mee te krijgen in een renovatietraject?

  • Persoonlijk contact, uitleggen wat je wilt gaan doen. Een vertrouwensrelatie opbouwen en kleine contactmomenten. Daar geloof ik in. Wanneer je het vergelijkt met een eigenaar van een koopwoning, dan is deze vaak al veel verder in het proces. Een huurder heeft weinig keuze, en daarom is het zo belangrijk om ze te betrekken en mee te nemen in het gehele proces.
  • Een huurder is bang voor overlast, daarom is het belangrijk om met ze in gesprek te gaan en transparant te zijn over wat de werkzaamheden betekenen. Maar het gaat regelmatig ook om het lijmen van slechte ervaringen uit het verleden. Wanneer je in gesprek gaat, komt eigenlijk de hele historie met de corporatie aan bod. Het gaat dus voor een heel groot deel ook om vertrouwen. En op het moment dat je achter de voordeur komt, dan hoor je heel veel. Je pikt signalen op, ook bijvoorbeeld rondom eenzaamheid, of een andere hulpbehoefte. Het gaat dan niet alleen om verduurzaming, maar gaat veel breder.
  • We geven bewoners een keuze, waardoor het meer eigen wordt. Bijvoorbeeld: wil je graag een isolerende vloer, of de kruipruimte geïsoleerd. Dat helpt al heel erg het meekrijgen van huurders.
  • We brengen een enquête langs bij bewoners (en halen deze ook weer op!). We gaan voor een persoonlijke benadering. We zien dat we hiermee ambassadeurs creëren, mensen gaan het voor je uitdragen in de wijk.
  • De term verduurzamen gebruiken we overigens eigenlijk niet richting onze huurders. We hebben het over wooncomfort en betaalbaarheid. Het woord verduurzamen is zo’n containerbegrip en het klinkt ook als ‘we moeten zoveel.

Besteden jullie/ jullie partners veel aandacht aan de uitleg van het gebruik van de nieuwe installaties?

  • Ja, we besteden bijvoorbeeld veel aandacht aan het begrip ventileren. Maar dit is in de praktijk lastig over te brengen. Daarom communiceren we ook met beelden en animaties. Én we geven ook uitleg in de woning zelf. Er zijn dus meerdere kanalen om de boodschap over te brengen.
  • Voorafgaand aan de informatieavond die we organiseren, vertellen we al uitgebreid over de installaties. Daarnaast bieden we aan om uitleg te komen geven bij de huurder thuis. We zien dat daar veel gebruik van wordt gemaakt. Mensen vinden dat vaak fijner dan in een grote groep en willen graag zien wat het voor het specifiek betekent.
  • Onze installateurs geven de uitleg op een begrijpelijke manier. Dit toetsen we ook vooraf bij ze. Iedereen heeft er baat bij als het begrepen wordt (installateur hoeft bijv. minder vaak terug te komen). Maar soms woont er ook in de straat iemand die technisch goed onderlegd is, die vragen we dan om hulp.

Is het de taak van de corporatie om huurders bewust om te laten gaan met energieverbruik en/of hun nieuwe installaties?

  • Wij zijn verantwoordelijk voor de woning. Daar hoort de technische installatie bij. En daar hoort dus ook bij het goed informeren en voorlichten van bewoners.
  • Voor optimaal wooncomfort moet na verduurzaming anders met de woning omgegaan worden (ramen dicht/ open, enz.). Het is onze taak om hier bewustwording voor te creëren.
  • Er is een enorme energiearmoede onder huurders. Dit heeft hele brede effecten. Denk aan: rekeningen niet meer kunnen betalen, psychische problemen, maar ook verloedering van een wijk. Dus natuurlijk moeten we ze zo goed mogelijk voorlichting geven rondom energiebesparende maatregelen. Maar het gaat ook nog om bewustwording van kleine zaken; wat kost bijvoorbeeld die oude, grote vriezer?
  • Ja, maar wel in samenwerking met andere partijen (regionale energieloket, gemeente). Dit zouden we in de praktijk wel beter met elkaar moeten afstemmen.
  • Zeker. Maar daarbij gaat duurzaamheid wat mij betreft niet alleen om energieverbruik, maar ook bijvoorbeeld het besef dat je soms langer met bepaalde materialen kunt doen. Ook als iets er niet helemaal mooi meer uitziet.